Ana içeriğe atla
Bu site mots Tercüme adına Hacettepe Tercüme Ltd. Şti. tarafından işletilmektedir.
Çeviri terimleri | Son güncelleme: 17 Temmuz 2026
Çeviri terimleri Terim

Uluslararasılaştırma

Ürünün baştan uyarlanabilir tasarlanması; yerelleştirmeden önce gelen hazırlık.

Yerelleştirme, ürün buna hazır tasarlandığında kolay; tasarlanmadığında neredeyse imkânsızdır. Uluslararasılaştırma, bu hazırlığı ifade eder: metinler koddan ayrılır, biçimler değişken kılınır, düzen esnek kurulur. Bu adım atlandığında her yeni dil bir yazılım projesine dönüşür.

Tanım

Uluslararasılaştırma, ürünün farklı pazarlara uyarlanabilir biçimde tasarlanmasıdır. Belirli bir dile göre değil, dillerden bağımsız kurgulanır. Hazırlık ürün geliştirme aşamasında yapılır.

Yerelleştirmeden farkı

Uluslararasılaştırma önce gelir ve zemini hazırlar; yerelleştirme sonra gelir ve belirli bir pazara uyarlar. Sıra tersine çevrilemez. İkisi farklı işlerdir.

Metnin koddan ayrılması

Arayüz metinleri ayrı dosyalarda tutulur ve koda gömülmez. Gömülü metin her dil için kod değişikliği gerektirir. Bu, en temel adımdır.

Kaynak dosya yapısı

Metinler anahtar ve değer olarak tutulur ve çeviri değerlere uygulanır. Anahtarlar çevrilmez. Yapı korunur.

Değişken alanlar

Cümle içine yerleştirilen değişkenler yer tutucularla tanımlanır. Cümle parçalarının birleştirilmesi dil yapısına uymaz. Tam cümle tercih edilir.

Cümle parçalama sorunu

Metni parçalara bölüp kodda birleştirmek, sözcük sırası farklı dillerde bozulmaya yol açar. Bu yaygın bir tasarım hatasıdır. Kaçınılır.

Çoğul kuralları

Diller farklı çoğul biçimleri kullanır ve sistem bunu desteklemelidir. Tek bir çoğul varsayımı yanlış metin üretir. Destek önceden kurulur.

Metin genişleme payı

Çeviri metni uzayabileceği için arayüzde pay bırakılır. Sabit genişlikli alanlar taşma üretir. Tasarım esnek yapılır.

Karakter kodlaması

Sistem tüm dillerin karakterlerini destekleyen bir kodlama kullanır. Eksik destek harfleri bozar. Seçim baştan yapılır.

Tarih ve sayı işleme

Biçimler sabit yazılmaz, yerel ayardan alınır. Sabit biçim her pazarda yanlış görünür. Esneklik kurulur.

Sıralama ve arama

Alfabetik sıralama dile göre değişir ve sistem bunu desteklemelidir. Sabit sıralama listeleri bozar. Destek eklenir.

Yazı yönü desteği

Bazı diller sağdan sola yazılır ve arayüz bunu destekleyecek biçimde kurulur. Sonradan eklenmesi maliyetlidir. Hazırlık baştan yapılır.

Görsellerdeki metin

Metin görsele gömülmezse çeviri kolaylaşır. Gömülü metin her dil için yeni görsel gerektirir. Tasarım buna göre yapılır.

Bağlam bilgisi

Çevirmene her metnin nerede göründüğünü gösteren bilgi sağlanır. Bağlamsız metin yanlış çevrilir. Bu bilgi sistemde tutulur.

Karakter sınırları

Alanların sınırları çeviri dosyasında belirtilir. Sınır bilinmeden yapılan çeviri kesilir. Bilgi paylaşılır.

Maliyet etkisi

Bu hazırlık yapılmadığında her yeni dil kod değişikliği gerektirir. Maliyet dil sayısıyla çarpılır. Erken yatırım geri döner.

Çevirmenin rolü

Çevirmen bu aşamada tasarım geri bildirimi verebilir. Sorunlu yapılar erken görülür. İş birliği kurulur.

Neyle karıştırılır

Uluslararasılaştırma sıkça yerelleştirmenin eşanlamlısı sanılır. Oysa biri ürünü uyarlanabilir kılar, diğeri belirli bir pazara uyarlar. İlki yapılmadan ikincisi çok pahalıya mal olur.

Tercüme hizmetleri

Bu işi mots Tercüme yapar

mots Tercüme, kurumlara yazılı çeviri hizmeti verir: yeminli ve noter onaylı çeviri, teknik, hukuki ve mali çeviri, web sitesi ve yazılım çevirisi.