Ana içeriğe atla
Bize ulaşın 0850 255 5 444
Çeviri iş türleri | Son güncelleme: 7 Temmuz 2026
Çeviri iş türleri Çeviri iş türü

Çerçeve sözleşme çevirisi

Çerçeve sözleşmenin çevirisi: ana metin ile sipariş formları arasındaki hiyerarşinin korunması.

Çerçeve sözleşme, taraflar arasında tekrarlayan işlerin ortak kurallarını bir kez belirleyen metindir. Her iş için yeniden pazarlık yapılmaz; sipariş formu ya da iş emri, çerçevenin içine yerleşir. Çeviride en kritik nokta, bu iki katmanın birbirine karıştırılmamasıdır.

İki katmanlı yapı

Ana metin süreyi, ödeme koşullarını, gizliliği ve sorumluluğu düzenler. Sipariş formu ise işin konusunu, miktarını ve teslim tarihini taşır. Çeviride ana metnin genel ifadeleri ile sipariş formunun somut kalemleri aynı terim listesiyle verilir; aksi hâlde iki belge birbirini açıklamaz hâle gelir.

Belgeler arası öncelik

Çerçeve sözleşmeler çelişki hâlinde hangi belgenin üstün olduğunu ayrı bir maddeyle kurar. Bu madde bir sıralama içerir ve sıralamanın çeviride yer değiştirmesi, sözleşmenin işleyişini tersine çevirir. Sıra numaraları ve belge adları olduğu gibi aktarılır.

Tanımlar maddesi

Metnin başındaki tanımlar bölümü, sözleşme boyunca kullanılacak terimlere anlam yükler. Bir terim tanımlanmışsa, metnin geri kalanında o terim tanımlandığı anlamda kullanılır. Çeviride tanımlanmış terim için tek bir karşılık seçilir ve bu karşılık belge boyunca değişmez. Eş anlamlıyla değiştirilen bir tanım, sözleşmenin kendi iç mantığını bozar.

Süre ve yenileme

Çerçeve sözleşmeler çoğu zaman belirli süreli kurulur ve kendiliğinden yenilenme kaydı taşır. Yenilemenin hangi koşulla gerçekleşeceği, hangi süre önce bildirim yapılması gerektiği ve bildirimin hangi yolla yapılacağı bu bölümde yazar. Bildirim sürelerinin gün mü iş günü mü olduğu korunur.

Asgari alım taahhüdü

Bazı çerçeve sözleşmeler alıcıya asgari bir alım yükümlülüğü getirir. Bu yükümlülüğün tutar mı miktar mı olduğu ve hangi dönemde ölçüleceği açıkça yazılır. Taahhüdün karşılanmaması hâlinde uygulanacak sonuç, ayrı bir maddede düzenlenir ve bu madde çeviride yumuşatılmaz.

Alt yüklenici ve devir

İşin bir kısmının başkasına yaptırılıp yaptırılamayacağı ve sözleşmenin devredilip devredilemeyeceği ayrı maddelerdir. İkisi aynı şey değildir. Devir yasağı varken alt yüklenici kullanımı serbest olabilir. Çeviride bu iki kavramın tek bir ifadeye indirgenmesi, tarafların hareket alanını yanlış gösterir.

Uygulanacak hukuk ve uyuşmazlık

Hangi ülkenin hukukunun uygulanacağı ve uyuşmazlığın nerede çözüleceği çerçevenin sonunda düzenlenir. Mahkeme yetkisi ile tahkim birbirinden ayrı seçeneklerdir. Tahkim seçilmişse kurumun adı, tahkim yeri ve dili yazılır; bu üç bilgiden herhangi birinin eksik aktarılması, uyuşmazlık çıktığında maddeyi uygulanamaz hâle getirebilir.

Sözleşme dili maddesi

İki dilde imzalanan çerçeve sözleşmelerde hangi dilin esas alınacağı ayrı bir maddeyle kararlaştırılır. Bu madde, çeviriden doğacak her tartışmanın önündeki ilk cevaptır. Esas dil Türkçe ise yabancı taraf kendi dilindeki metni yalnız bilgi amaçlı kullanır; esas dil yabancı dil ise Türk tarafı aynı konumdadır. Metinde böyle bir madde yoksa iki metin de eşit değerde sayılabilir ve bu durum çelişki hâlinde çözümsüzlük yaratır. Çeviri teslim edilirken bu maddenin varlığı ya da yokluğu müşteriye ayrıca bildirilir, çünkü çevirinin hukuki ağırlığını belirleyen tek hüküm budur.

Tercüme hizmetleri

Bu işi mots Tercüme yapar

mots Tercüme, kurumlara yazılı çeviri hizmeti verir: yeminli ve noter onaylı çeviri, teknik, hukuki ve mali çeviri, web sitesi ve yazılım çevirisi.